Phát hiện biến thể phụ JN.1 làm tăng số ca mắc và tử vong do COVID-19 ở Thành phố Hồ Chí Minh

Minh Châu
08:24 - 24/01/2024
Công dân & Khuyến học trên

Thành phố Hồ Chí Minh đã phát hiện bệnh nhân mắc biến thể phụ JN.1 của SARS-CoV-2. Biến thể này là nguyên nhân gây gia tăng số ca mắc và tử vong do COVID-19 tại một số nước, trong đó có Thái Lan.

Phát hiện biến thể phụ JN.1 làm tăng số ca mắc và tử vong do COVID-19 ở Thành phố Hồ Chí Minh- Ảnh 1.

Số ca nhập viện do COVID-19 ở Thành phố Hồ Chí Minh có xu hướng gia tăng dần trong 6 tuần gần đây. Ảnh minh họa từ INT

Gia tăng ca nhập viện do COVID-19

Tại Thành phố Hồ Chí Minh, theo số liệu giám sát của Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Thành phố Hồ Chí Minh (HCDC), từ ngày 18/12/2023 đến hết ngày 22/1/2024 các bệnh viện của Thành phố tiếp nhận 94 ca COVID-19 điều trị nội trú đến từ Thành phố Hồ Chí Minh và một số tỉnh thành khác.

Trong số đó có 17 ca bệnh nặng phải thở oxy, không có ca tử vong do COVID-19. Tất cả ca bệnh nặng đều là người thuộc nhóm nguy cơ (có bệnh nền nặng) và chưa tiêm chủng đủ các mũi vaccine COVID-19 theo hướng dẫn của Bộ Y tế.

Kết quả giải mã trình tự gen được tiến hành bởi Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới và Đơn vị Nghiên cứu Lâm sàng Đại học Oxford (OUCRU) từ mẫu bệnh phẩm của 16 bệnh nhân dương tính với SARS-CoV-2 điều trị tại Bệnh viện Bệnh nhiệt đới trong tháng 12/2023 ghi nhận có 12/16 bệnh nhân (75%) nhiễm biến thể phụ của Omicron JN.1, ngoài ra có 1 ca nhiễm biến thể JN.1.1; 2 ca BA.2.86.1 và 1 ca XDD. Đặc biệt, số ca nhập viện do COVID-19 tại Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới có xu hướng gia tăng dần trong 6 tuần gần đây.

Như vậy biến thể phụ JN.1 cũng đã xuất hiện tại Thành phố Hồ Chí Minh. Trung tâm Kiểm soát và phòng ngừa bệnh tật Hoa Kỳ báo cáo đây là biến thể đang phát triển nhanh nhất và chiếm ưu thế tại Mỹ trong tháng 12/2023.

Phát hiện biến thể phụ JN.1 làm tăng số ca mắc và tử vong do COVID-19 ở Thành phố Hồ Chí Minh- Ảnh 2.

Tiến trình phát hiện các biến thể mới của SARS-CoV-2 năm 2023 do Nhóm giám sát bệnh truyền nhiễm của Bệnh viện Bệnh nhiệt đới Thành phố Hồ Chí Minh và OUCRU thực hiện (tháng 12/2023). Ảnh: Sở Y tế Thành phố Hồ Chí Minh

Biến thể phụ JN.1 làm tăng số ca mắc và tử vong do COVID-19

JN.1 được Tổ chức Y tế thế giới (WHO) phân loại là "biến thể đáng quan tâm" từ ngày 18/12/2023. Biến thể này đã lây lan nhanh chóng trên toàn cầu. Hiện nay, WHO đang theo dõi 5 biến thể cần quan tâm gồm: XBB.1.5, XBB.1.16, EG.5, BA.2.86 và JN.1. Với kết quả giám sát mới trong tháng 12 thì ngoại trừ biến thể EG.5, các biến thể phụ cần quan tâm khác đều đã phát hiện tại Thành phố Hồ Chí Minh.

Theo WHO, JN.1 có những đặc điểm kháng nguyên mới cho phép virus dễ dàng tấn công vào hệ miễn dịch, dễ lây truyền hơn, do đó đã nhanh chóng chiếm ưu thế trong các biến thể SARS-CoV-2 gây bệnh toàn cầu. Tuy nhiên chưa có bằng chứng cho thấy biến thể này gây bệnh nặng hơn các biến thể phụ khác của Omicron.

Nhìn chung, tất cả các biến chủng hiện nay đều gây ra các triệu chứng bệnh COVID-19 tương tự nhau và mức độ nặng của bệnh phụ thuộc vào tình trạng của hệ miễn dịch và trạng thái sức khỏe của từng người (có các bệnh nền hay không).

Khảo sát của Trung tâm Kiểm soát và phòng ngừa bệnh tật Hoa Kỳ cũng cho thấy vaccine phòng COVID-19 hiện có, kỹ thuật xét nghiệm chẩn đoán và thuốc điều trị COVID-19 vẫn còn hiệu quả đối với JN.1.

Phát hiện biến thể phụ JN.1 làm tăng số ca mắc và tử vong do COVID-19 ở Thành phố Hồ Chí Minh- Ảnh 3.

Thành phố Hồ Chí Minh đã phát hiện bệnh nhân mắc biến thể phụ JN.1 của SARS-CoV-2. JN.1 là một biến thể phụ từ biến thể BA.2.86 của Omicron. Biến thể này là nguyên nhân gây gia tăng số ca mắc và tử vong do COVID-19 tại một số nước, trong đó có Thái Lan. Ảnh: Getty Images

Tình hình dịch COVID-19 trên thế giới

Theo bản tin cập nhật hàng tháng của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) ngày 19/1/2024, từ ngày 11/12/2023-7/1/2024, số ca mắc COVID-19 mới trên toàn cầu đã tăng 4% so với khoảng thời gian 28 ngày trước đó, với hơn 1,1 triệu ca mắc mới. Số ca tử vong mới giảm 26% so với khoảng thời gian 28 ngày trước đó, với 8.700 trường hợp được báo cáo. Số ca nhập viện mới do COVID-19 và số ca nhập viện vào khoa hồi sức (ICU) trong giai đoạn này đều ghi nhận tăng, lần lượt là 40% và 13% với hơn 173.000 và 1900 ca nhập viện. Tổ chức này cảnh báo biến thể phụ JN.1 lưu hành nhiều nhất và hiện được 71 quốc gia báo cáo, chiếm khoảng 66% số trình tự được giải mã.

Khu vực Đông Nam Á có hơn 26.000 ca nhiễm mới, tăng 379% so với khoảng thời gian 28 ngày trước đó. 5 (45%) trong số 11 quốc gia có dữ liệu báo cáo cho thấy số ca mắc mới tăng từ 20% trở lên, với số ca mắc mới cao nhất được báo cáo từ Ấn Độ (15.079 ca mới), Indonesia (8610 ca mới) và Thái Lan (2327 ca mới).

Số ca tử vong mới 28 ngày qua trong khu vực đã tăng 564% so với khoảng thời gian 28 ngày trước đó, với 186 ca tử vong mới được báo cáo.

Số ca tử vong do COVID-19 cao nhất từ Ấn Độ (86 ca tử vong mới;), Indonesia (72 ca tử vong mới;) và Thái Lan (21 trường hợp tử vong mới;).

Bộ Y tế Thái Lan cho biết nhiều trường hợp thở máy và tử vong do COVID-19 được ghi nhận là chưa tiêm phòng hoặc tiêm phòng chưa đủ vaccine theo hướng dẫn.

Những việc cần làm để phòng chống COVID-19

Trong bối cảnh Tết Nguyên Đán sắp cận kề, nhu cầu giao lưu, đi lại sẽ tăng cao, nguy cơ gia tăng số ca bệnh và số ca nhập viện do COVID-19 là hiện hữu. Để phòng, chống COVID-19, người dân không nên chủ quan, lơ là và tiếp tục thực hiện các biện pháp sau để tự bảo vệ bản thân, gia đình và cộng đồng.

Đeo khẩu trang khi đến cơ sở y tế, nơi tập trung đông người…; hoặc khi có triệu chứng hô hấp.

Thường xuyên rửa tay bằng nước sạch, xà phòng hoặc dung dịch sát khuẩn tay; súc miệng, họng bằng nước súc miệng; tránh đưa tay lên mắt, mũi, miệng; che miệng và mũi khi ho hoặc hắt hơi.

Vận động người dân tiêm nhắc vaccine phòng COVID-19 theo khuyến cáo của Ngành y tế, đặc biệt là đối với những người thuộc nhóm nguy cơ như: người cao tuổi, người có bệnh nền…

Thực hiện vệ sinh môi trường, vệ sinh cá nhân, giữ ấm cơ thể, tập luyện thể dục, thể thao, nâng cao thể trạng.

Tránh tiếp xúc với người có triệu chứng bệnh đường hô hấp như ho, sốt, khó thở… Người cao tuổi, người có bệnh nền, thai phụ… khi có dấu hiệu mắc bệnh, cần đến ngay cơ sở y tế gần nhất để được tư vấn, khám và điều trị kịp thời.