Từ Hòa Minzy, Phương Mỹ Chi đến vai trò của thế hệ trẻ trong gìn giữ và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống

Tại Lễ trao Giải thưởng Gương mặt trẻ Việt Nam tiêu biểu năm 2025 tôn vinh những tấm gương xuất sắc, lan tỏa giá trị tích cực, truyền cảm hứng và khơi dậy khát vọng cống hiến trong thế hệ trẻ Việt Nam vừa qua, nghệ sỹ Hòa Minzy được vinh danh ở lĩnh vực văn hóa, trong khi đó, nghệ sỹ trẻ Phương Mỹ Chi cũng nhận danh hiệu gương mặt văn hóa triển vọng. Hai cái tên đều có những sản phẩm cống hiến gắn với các giá trị văn hóa truyền thống.

Có thể nói, Hòa Minzy và Phương Mỹ Chi đều là gương mặt đại diện cho thế hệ trẻ đã gây chú ý khi không chỉ thành công trong âm nhạc mà còn góp phần lan tỏa giá trị truyền thống, trở thành đại diện của thế hệ trẻ trong việc gìn giữ và làm mới bản sắc Việt. 

Câu chuyện của các nghệ sỹ đã minh chứng cho những giá trị văn hóa được tôn vinh trong thời đại ngày nay. Một thế hệ trẻ cũng cần được học hỏi, được đào tạo và giáo dục sâu sắc về văn hóa truyền thống. Bằng những giá trị văn hóa tích cực, sẽ tạo ra những suy nghĩ và lối sống tích cực. Điều này rất cần cho giới trẻ ngày nay, khi mà mạng xã hội đã chiếm chỗ của những cảm xúc thực bị xâm lấn quá nhiều. Câu hỏi đặt ra là cách đưa các giá trị văn hóa tích cực vào học đường ra sao?

Giao thoa văn hóa mở cơ hội đưa giá trị văn hóa truyền thống vào học đường

Phóng viên Tạp chí Công dân và Khuyến học đã có cuộc trò chuyện thú vị với Nhà giáo Lâm Thị Ninh Bằng - Hiệu trưởng trường Tiểu học Song ngữ Quốc tế True North về việc đưa bộ môn văn hóa - nghệ thuật vào giáo dục và đào tạo từ cấp tiểu học đến các cấp học cho giới trẻ. Sau đây là nội dung cuộc trò chuyện:

PV: Từ câu chuyện của các nghệ sỹ trẻ được vinh danh trong lĩnh vực xây dựng và gìn giữ văn hóa truyền thống, cô nhìn nhận thế nào về việc đưa các hình mẫu văn hóa trẻ vào môi trường học đường?

Nhà giáo Lâm Thị Ninh Bằng:

Đây là một hướng đi rất đáng cân nhắc. Những nghệ sĩ trẻ này có sức ảnh hưởng lớn và gần gũi với học sinh, đặc biệt là ở bậc tiểu học. Nếu được định hướng đúng, các em không chỉ yêu thích mà còn học được cách trân trọng văn hóa truyền thống.

PV: Tại các cơ sở đào tạo của cô, môn văn hóa Việt Nam đã được đưa vào trường từ năm học nào?

Môn Văn hóa Việt Nam được nhà trường đưa vào chương trình giảng dạy từ năm học 2022–2023, năm đầu tiên tại đơn vị đào tạo của chúng tôi, áp dụng cho học sinh từ lớp 1 đến lớp 8 ở cả hai hệ song ngữ và quốc tế. Việc đưa môn học này vào chương trình xuất phát từ mong muốn giúp học sinh, đặc biệt là học sinh Việt Nam, hiểu sâu sắc hơn về bản sắc văn hóa dân tộc, từ đó nuôi dưỡng niềm tự hào và ý thức gìn giữ các giá trị truyền thống. 

PV: Môn văn hóa Việt Nam sẽ áp dụng giảng dạy cho tất cả học sinh các khối quốc tế và song ngữ từ cấp 1 cấp 2 cấp 3 trong trường hay chỉ áp dụng riêng cho từng khối?

Trong giai đoạn đầu, môn học được triển khai ở cả ba cấp học. Tuy nhiên, từ các năm học 2024–2025 và 2025–2026, nhà trường đã có sự điều chỉnh để phù hợp với chương trình học ngày càng chuyên sâu của học sinh trung học. Hiện nay, môn Văn hóa Việt Nam được tập trung giảng dạy chủ yếu ở cấp tiểu học, cho cả hệ song ngữ và quốc tế. Chương trình gồm 6 chủ đề xuyên suốt trong năm học, được thiết kế theo hướng đồng tâm – phát triển, nghĩa là cùng một chủ đề nhưng nội dung sẽ được mở rộng và đào sâu dần từ lớp 1 đến lớp 5, phù hợp với nhận thức của từng độ tuổi. 

Đồng thời, đối với học sinh quốc tế, nhà trường mong muốn giới thiệu và lan tỏa những nét đẹp của văn hóa Việt Nam thông qua việc giảng dạy bằng tiếng Anh, giúp các em có cơ hội tiếp cận và hiểu thêm về đất nước, con người Việt Nam. Trong giai đoạn đầu, môn học được triển khai ở cả ba cấp học. Tuy nhiên, từ các năm học 2024–2025 và 2025–2026, nhà trường đã có sự điều chỉnh để phù hợp với chương trình học ngày càng chuyên sâu của học sinh trung học.

PV: Học sinh và giáo viên trong trường đã hưởng ứng môn học này như thế nào, thưa cô?

Thực tế triển khai cho thấy giáo viên và học sinh đều hưởng ứng rất tích cực. Giáo viên chủ động tìm kiếm học liệu, thiết kế hoạt động và dự án học tập sáng tạo, đồng thời lồng ghép các yếu tố văn hóa Việt Nam vào các sự kiện và hoạt động trải nghiệm trong trường. Việc học thông qua trải nghiệm thực tế và các dự án giúp học sinh hiểu sâu sắc hơn về các giá trị văn hóa truyền thống. 

PV: Xin trân trọng cảm ơn Nhà giáo!

Trong bối cảnh nhiều làng nghề, nghề thủ công truyền thống đứng trước nguy cơ mai một, cùng với sự giao thoa văn hóa ngày càng mạnh mẽ từ các quốc gia như Hàn Quốc, Nhật Bản hay Trung Quốc, việc giảng dạy văn hóa Việt Nam trong nhà trường đặt ra không ít thách thức đối với ngành giáo dục. 

Tuy nhiên, nhiều ý kiến cho rằng đây cũng là cơ hội để đổi mới cách tiếp cận. Thay vì bị lấn át, văn hóa Việt có thể được đặt trong tương quan so sánh, giúp học sinh nhận diện rõ hơn giá trị riêng của dân tộc. 

Thực tế tại một số trường học cho thấy, việc đưa nội dung văn hóa vào giảng dạy không chỉ góp phần bồi đắp bản sắc mà còn tạo môi trường để học sinh tăng cường hiểu biết đa văn hóa, phát triển tư duy cởi mở và năng lực hội nhập trong bối cảnh toàn cầu hóa.