Thanh Tùng, 29 tuổi, sinh ra và lớn lên ở Hà Giang, vừa bước sang một chương mới trong hành trình học tập khi giành học bổng toàn phần Fulbright của Chính phủ Mỹ để theo học chương trình thạc sĩ Phân tích chính sách giáo dục tại Đại học Harvard - ngôi trường nằm trong số các đại học hàng đầu thế giới. Học bổng này chi trả toàn bộ học phí hơn 62.000 USD mỗi năm cùng chi phí sinh hoạt trong suốt quá trình học tập ở Mỹ. 

"Cú hích" để đạt học bổng du học

Trước khi đặt chân đến Harvard, Tùng tốt nghiệp Cử nhân Ngôn ngữ Anh chuyên ngành Quan hệ Quốc tế tại Học viện Ngoại giao (2018). Trong năm thứ hai đại học, anh bắt đầu đi dạy thêm với mong muốn tích lũy kinh nghiệm và hiểu rõ hơn về quá trình học tập của học sinh. Qua những lần giảng dạy, anh chứng kiến học sinh chịu nhiều áp lực và nhận ra giáo dục cần phải được tiếp cận toàn diện hơn - không chỉ là truyền tải kiến thức mà còn là hỗ trợ tâm lý và phát triển kỹ năng mềm. 

Sau khi tốt nghiệp, thay vì theo con đường an toàn với công việc ổn định, Tùng lựa chọn làm việc trong nhiều môi trường khác nhau, từ trường công, trường tư đến các công ty khởi nghiệp, để quan sát sâu hơn các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng giáo dục. 

Chính những trải nghiệm thực tế này đã khiến anh đau đáu về sự chênh lệch nguồn lực giữa các loại hình trường, đặc biệt là ở khu vực vùng cao. Ở nhiều nơi, giáo viên không chỉ dạy học mà còn phải đảm nhận các vai trò khác như chăm lo đời sống học sinh, vận động trẻ đến lớp, điều hành các hoạt động ngoại khoá khác nhau… điều mà nhiều trường tư có bộ máy chuyên trách sẽ thực hiện. 

Quan điểm này là cú hích lớn khiến Tùng quyết tâm theo đuổi con đường học cao hơn để tìm kiếm giải pháp mang tính hệ thống, thay vì chỉ giải quyết các vấn đề ở từng lớp học. Bên cạnh đó, anh cũng từng tham gia các dự án về ứng dụng trí tuệ nhân tạo (GenAI) vào môi trường học tập, nhận thấy công nghệ mới có thể góp phần mang lại phương pháp học hiệu quả hơn cho học sinh. 

Làm thêm khi là sinh viên khiến tư duy thay đổi

Điểm khởi đầu khiến tư duy của Tùng thay đổi là chính những buổi dạy thêm trong thời gian học đại học. Việc tiếp xúc trực tiếp với học sinh ở nhiều hoàn cảnh khác nhau giúp anh thấy rõ hơn những giới hạn của một giáo viên chỉ truyền kiến thức. 

Anh chia sẻ rằng: “Từ đó, mình nhận thấy học sinh cần nhiều thứ hơn ở một giáo viên không chỉ là cung cấp kiến thức” - một quan điểm đã định hình toàn bộ hướng đi tiếp theo của sự nghiệp. 

Chính những buổi trò chuyện, hỗ trợ học sinh trong các vấn đề quản lý cảm xúc hay giao tiếp đã khiến Tùng nhận ra: giáo dục hiệu quả là kết nối con người, và để làm được điều đó cần tư duy rộng hơn, liên ngành hơn. 

Đây cũng là lý do khiến anh chọn học ngành Phân tích chính sách giáo dục ở Harvard- nơi tập trung nghiên cứu các yếu tố quyết định chất lượng hệ thống giáo dục, thay vì chỉ nhìn vào lớp học hay môn học đơn lẻ. 

Học bổng toàn phần tại Harvard và những dự định tươi sáng

Hành trình giành học bổng không diễn ra trong một sớm một chiều. Tùng bắt tay chuẩn bị hồ sơ từ giữa năm 2024, tự mình hoàn thiện bảng điểm đại học, các chứng chỉ tiếng Anh, viết bài luận học thuật sắc sảo và kế hoạch học tập chi tiết, đồng thời thu thập thư giới thiệu từ người quản lý cũ. Anh nhận định phần viết luận là công đoạn tốn thời gian nhất, bởi anh phải diễn đạt được cả trải nghiệm và định hướng rõ ràng của bản thân. 

Tại Harvard, Tùng dự kiến tập trung nghiên cứu các môn thống kê, chính sách và công nghệ, đồng thời tham gia các dự án quốc tế để mở rộng hiểu biết và kỹ năng chuyên môn. Mục tiêu của anh là ứng dụng kiến thức chuyên sâu vào thực tiễn giáo dục tại Việt Nam khi trở về: thiết kế chương trình học phù hợp, đào tạo giáo viên, triển khai mô hình giáo dục mới và tư vấn cho các tổ chức, chính phủ trong nước. 

Nhìn lại hành trình của mình, Tùng cho rằng dù đã “không chuẩn bị giấc mơ du học từ sớm như nhiều bạn khác”, nhưng sự kiên trì, trải nghiệm sâu rộng và tư duy phản biện đã đưa anh đến cánh cửa Harvard - nơi hội tụ những chuyên gia và tài nguyên tốt nhất để hiện thực hóa khát vọng cải thiện giáo dục cho cộng đồng.