Dự báo ô nhiễm không khí miền Bắc cuối năm 2026

Từ tháng 10 là thời điểm Hà Nội và các tỉnh miền Bắc bắt đầu bước vào mùa ô nhiễm không khí kéo dài. Chất lượng không khí (AQI) có xu hướng chuyển sang mức kém, đặc biệt vào thời điểm sáng sớm và ban đêm do hình thái thời tiết giao mùa. 

Mặc dù, theo số liệu kỳ báo cáo 6 tháng đầu năm của Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội, tỉ lệ số ngày có chất lượng không khí ở mức Tốt và Trung bình đạt 73,28%, tăng so với mức 71,18% và đang tiến gần mục tiêu 75% của năm 2026. Tuy nhiên, ở nửa cuối năm 2026, nguy cơ ô nhiễm không khí có thể gia tăng do yếu tố chuyển mùa, xu hướng lạnh khô và ít mưa ở các khu vực, đặc biệt là các thành phố lớn, trong đó có thủ đô Hà Nội. 

Các yếu tố như tốc độ gió, lượng mưa, độ ẩm và hiện tượng nghịch nhiệt cũng có thể làm thay đổi khả năng khuếch tán hoặc tích tụ chất ô nhiễm, nhất là trong mùa Đông - Xuân.

Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia (Cục Khí tượng Thủy văn, Bộ Nông nghiệp và Môi trường), từ tháng 10-12/2026, lượng mưa tại nhiều khu vực có xu hướng thấp hơn trung bình nhiều năm.

Đặc biệt tại Trung Bộ, Tây Nguyên và Nam Bộ. Riêng Bắc Bộ và khu vực Thanh Hóa - Hà Tĩnh trong các tháng 11-12 có khả năng cao hơn trung bình nhiều năm từ 10-30%. Lượng mưa ít, độ ẩm thấp hơn sẽ dẫn tới nguy cơ bụi mịn gia tăng và ô nhiễm không khí khó kiểm soát.

Hà Nội tăng cường kiểm soát ô nhiễm không khí, bụi mịn

Trước nguy cơ ô nhiễm gia tăng trong mùa Đông - Xuân, Thành phố Hà Nội và các tỉnh miền Bắc đang nghiên cứu các phương án giảm nguồn phát thải, mở rộng quan trắc, hoàn thiện dữ liệu và tăng cường phối hợp liên vùng.

Một trong những giải pháp đang được Hà Nội triển khai là Vùng phát thải thấp. Từ ngày 1/7/2026, Thành phố thí điểm Vùng phát thải thấp tại khu vực Hoàn Kiếm trong Vành đai 1.

Trong giai đoạn đầu, trọng tâm là tuyên truyền, hướng dẫn, hoàn thiện tổ chức giao thông, hạ tầng, hệ thống giám sát và các chính sách hỗ trợ để người dân, doanh nghiệp từng bước thích ứng.

Hiện, Thành phố có 220 bãi, điểm trông giữ phương tiện; 171 trạm, điểm xe đạp, xe điện công cộng với khoảng 1.820 phương tiện. Hạ tầng sạc, đổi pin và hệ thống camera phục vụ quản lý Vùng phát thải thấp cũng đang tiếp tục được bổ sung, hoàn thiện.

Trong năm 2026, kể từ ngày 1/7, các tuyến xe buýt hoạt động trong khu vực Vùng phát thải thấp Hà Nội đã được bố trí phương tiện xanh. Chính sách miễn vé trên một số tuyến buýt trong phạm vi Vành đai 1 cũng được triển khai nhằm khuyến khích người dân sử dụng phương tiện công cộng, giảm nguy cơ ô nhiễm môi trường.

Bên cạnh đó, Hà Nội cũng đang triển khai 15 trạm quan trắc môi trường không khí tự động, đồng thời phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường bổ sung thiết bị cảm biến. Thành phố cũng đang nghiên cứu, thử nghiệm hệ thống HanoiAir và mô hình dự báo PM2.5 nhiều ngày để nâng khả năng cảnh báo sớm.

Nhìn chung, những tháng cuối năm thường là giai đoạn chất lượng không khí tại miền Bắc, đặc biệt ở Hà Nội và các đô thị lớn, cần được theo dõi sát. 

Khi xuất hiện các đợt thời tiết ít mưa, lặng gió hoặc nghịch nhiệt, việc kiểm soát những nguồn phát thải lớn như giao thông, xây dựng, bụi đường, hoạt động sản xuất và đốt ngoài trời càng trở nên quan trọng và cần được chú ý.

Đối với người dân, việc theo dõi đồng thời dự báo thời tiết và chỉ số chất lượng không khí (AQI) sẽ giúp chủ động hơn trong những ngày PM2.5 tăng cao, đặc biệt với trẻ em, người cao tuổi và người nhạy cảm với ô nhiễm không khí để chủ động các biện pháp bảo vệ sức khỏe.