Lộ trình thực hiện và đối tượng áp dụng chính sách miễn phí sách giáo khoa

Theo nội dung Nghị định, chính sách miễn phí SGK sẽ chính thức triển khai đồng bộ từ năm học 2029-2030.

Đối tượng được hưởng chính sách bao gồm học sinh phổ thông và người học tại các cơ sở giáo dục thực hiện các chương trình do Bộ Giáo dục và Đào tạo (GDĐT) ban hành như: Chương trình giáo dục phổ thông; Chương trình giáo dục thường xuyên cấp trung học cơ sở và trung học phổ thông; Chương trình xóa mù chữ.

Nhà nước cũng đặc biệt quan tâm đến các đối tượng yếu thế. Cụ thể, học sinh khuyết tật sẽ được cung cấp sách giáo khoa chuyển đổi hoặc các học liệu thay thế phù hợp với năng lực nhận thức. 

Đối với sách giáo khoa tiếng dân tộc thiểu số, thời điểm cung cấp miễn phí sẽ được thực hiện theo quy định riêng của Chính phủ.

Cơ chế "mượn - trả" sách giáo khoa để tái sử dụng lâu dài

Thay vì cấp mới hoàn toàn mỗi năm, Nhà nước sẽ đầu tư mua sắm sách giáo khoa để trang bị cho thư viện các trường học. Học sinh thực hiện mượn sách vào đầu kỳ/năm học và có trách nhiệm hoàn trả sau khi kết thúc để tái sử dụng cho các năm học tiếp theo.

Chính phủ yêu cầu các địa phương ưu tiên tận dụng tối đa số SGK hiện có và thực hiện điều chuyển thông qua cơ chế liên thông thư viện giữa các trường trên cùng địa bàn trước khi quyết định mua sắm mới. 

Việc này nhằm giảm áp lực lên ngân sách nhà nước, hạn chế lãng phí và nâng cao hiệu quả quản lý tài sản công.

Quy trình quản lý nghiêm ngặt tại các cơ sở giáo dục

Nghị định quy định cụ thể quy trình để đảm bảo việc mượn - trả diễn ra thuận lợi:

1. Chuẩn bị: Trước ngày 15/6 hằng năm, các trường phải hoàn thành việc tiếp nhận, nhập kho và kiểm kê số lượng sách giáo khoa, đảm bảo đủ định mức cho năm học mới. 

2. Bàn giao: Học sinh được mượn 01 bộ sách giáo khoa đầy đủ các môn học tương ứng với chương trình học tập. Việc bàn giao phải được ghi chép vào sổ theo dõi hoặc phần mềm quản lý, có xác nhận về số lượng và tình trạng sách (mới hoặc đã qua sử dụng). 

3. Thu hồi: Trong vòng 15 ngày làm việc sau khi kết thúc năm học (hoặc khi chuyển trường, thôi học), học sinh phải hoàn trả toàn bộ số sách đã mượn. 

Trường hợp chuyển trường: Học sinh chuyển đi phải trả sách cho trường cũ trước khi hoàn tất thủ tục. Trường tiếp nhận có trách nhiệm bố trí cho học sinh mượn bổ sung ngay để không gián đoạn việc học,.

Ưu tiên triển khai miễn phí sách giáo khoa sớm tại các vùng khó khăn

Dù lộ trình toàn quốc là năm 2029, Chính phủ vẫn khuyến khích các địa phương có khả năng tự cân đối ngân sách hoặc huy động được nguồn lực xã hội hóa thực hiện chính sách này sớm hơn.

Các nguồn lực sẽ được ưu tiên bố trí để triển khai trước tại các địa bàn: Biên giới, hải đảo; Vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi; Vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn.

Bên cạnh sách in, Nhà nước khuyến khích phát triển sách giáo khoa điện tử và các học liệu số để phù hợp với xu hướng chuyển đổi số trong giáo dục, giúp người học tiếp cận tài liệu thuận lợi hơn.

Đối với các cơ sở giáo dục tư thục, sách giáo khoa được hỗ trợ từ ngân sách phải được sử dụng đúng mục đích, tiết kiệm. Khi không còn nhu cầu sử dụng, các đơn vị này phải bàn giao lại sách cho cơ quan quản lý để điều chuyển cho các trường khác.