Báo cáo AI Index 2026 của Stanford: Chuyên gia AI lạc quan và người lao động hoảng sợ
Chuyên gia AI tin tưởng công nghệ sẽ nâng tầm cuộc sống và công việc, nhưng người lao động lại đang sống trong nỗi lo mất việc làm. Báo cáo AI Index 2026 của Stanford cho thấy khoảng cách giữa hai nhóm này đã trở nên cực kỳ lớn, với 64% người lao dân tin rằng AI sẽ khiến việc làm trở nên khan hiếm hơn trong 20 năm tới.
Theo chương "Public Opinion" của báo cáo, khoảng cách này lên tới 50% ở một số khía cạnh then chốt, cho thấy hai nhóm đang sống trong hai thế giới quan hoàn toàn khác biệt về công nghệ trí tuệ nhân tạo.
Dữ liệu thống kê về mức độ tin tưởng của các quốc gia vào AI năm 2025.
Chuyên gia tin AI sẽ "nâng tầm" công việc, người lao động thì lo bị thay thế
73% chuyên gia AI đánh giá rằng công nghệ này sẽ mang lại tác động tích cực đến cách con người làm việc. Họ tin AI giúp loại bỏ những nhiệm vụ lặp lại nhàm chán, tăng năng suất lao động và cho phép con người tập trung vào những công việc sáng tạo, đòi hỏi trí tuệ hơn.
Ngược lại, chỉ 23% người dân Mỹ đồng tình với quan điểm lạc quan này. Phần lớn người dân lo ngại AI sẽ làm giảm giá trị công việc, hạ thấp mức lương, tăng áp lực cạnh tranh và thậm chí thay thế hoàn toàn một số vị trí lao động.
Gần 2/3 người dân dự báo AI khiến việc làm trở nên khan hiếm
Con số gây sốc nhất là 64% người dân Mỹ tin rằng AI sẽ dẫn đến ít việc làm hơn trong 20 năm tới. Chỉ 5% hy vọng AI tạo ra nhiều việc làm mới. Trong khi đó, giới chuyên gia ít bi quan hơn: 39% dự báo việc làm giảm và 19% cho rằng sẽ tăng.
Các chuyên gia còn dự đoán Generative AI sẽ hỗ trợ khoảng 18% tổng số giờ làm việc tại Mỹ vào năm 2030 - cao hơn nhiều so với mức 10% mà người dân ước tính.
Tại sao lại có khoảng cách lớn đến vậy?
Với các chuyên gia AI, họ tiếp cận vấn đề từ góc nhìn dài hạn và chuyên sâu. Họ trực tiếp chứng kiến AI mang lại sự gia tăng rõ rệt về năng suất lao động, loại bỏ những công việc lặp lại, đồng thời mở ra nhiều lĩnh vực nghề nghiệp hoàn toàn mới. Nhiều người trong số họ đang tham gia trực tiếp vào quá trình phát triển công nghệ, nên họ tin tưởng rằng lợi ích kinh tế và xã hội mà AI mang lại sẽ vượt trội hơn những rủi ro tiềm ẩn.
Ngược lại, nỗi lo lắng của người dân xuất phát từ những gì đang diễn ra hàng ngày trong thực tế. Hàng loạt tập đoàn công nghệ lớn đang liên tục cắt giảm nhân sự quy mô lớn nhờ ứng dụng AI, đặc biệt ảnh hưởng nặng nề đến lao động trẻ và các vị trí mới ra trường. Nhiều người dân chứng kiến hoặc nghe tin về việc AI thay thế các công việc đòi hỏi kỹ năng như viết code, thiết kế đồ họa, phân tích dữ liệu… khiến họ cảm thấy bất an sâu sắc về thu nhập, sự ổn định công việc và tương lai nghề nghiệp của chính mình cũng như của con cái.
Stanford AI Index 2026 cảnh báo rằng nếu khoảng cách nhận thức này không được thu hẹp thông qua giao tiếp minh bạch, chương trình đào tạo lại lao động và chính sách hỗ trợ chuyển đổi việc làm kịp thời, sự bi quan của người dân có thể trở thành rào cản lớn cho sự phát triển và áp dụng rộng rãi của AI.
Sự "mất kết nối" giữa giới chuyên gia và người dân không chỉ là vấn đề quan điểm, mà còn có thể ảnh hưởng sâu sắc đến chính sách quản lý AI và sự ủng hộ của xã hội trong tương lai gần.
Bình luận
Thông báo
Bạn đã gửi thành công.
Đăng nhập để tham gia bình luận
Đăng nhập với
Facebook Google