Công dân khuyến học

Đưa công nghệ trở thành cốt lõi trong khai thác hàng không

Đưa công nghệ trở thành cốt lõi trong khai thác hàng không

Sơn Giang

Sơn Giang

13:49 - 15/10/2026
Công dân & Khuyến học trên

Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam - CTCP (ACV) vừa tổ chức Hội nghị chuyên đề về công tác chuyển đổi số, từng bước đưa công nghệ trở thành năng lực cốt lõi trong hoạt động khai thác hàng không.

Đưa công nghệ trở thành cốt lõi trong khai thác hàng không - Ảnh 1.

Hàng không Việt Nam đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, chuyển đổi số vào hoạt động khai thác.

Tối ưu hóa hoạt động khai thác

Theo Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam - CTCP (ACV), chuyển đổi số không chỉ dừng ở ứng dụng công nghệ mà còn hướng tới kết nối dữ liệu, đồng bộ quy trình và nâng cao hiệu quả phối hợp, giúp các bên chủ động ra quyết định trên cơ sở thông tin thống nhất, kịp thời.

Đưa ra phân tích cụ thể, Ban Kỹ thuật Công nghệ - Môi trường Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam nhấn mạnh vai trò của mô hình phối hợp ra quyết định tại Cảng hàng không (A-CDM), hướng tới tự động hóa điều hành và nhân rộng tại các Cảng hàng không trực thuộc.

Đưa công nghệ trở thành cốt lõi trong khai thác hàng không - Ảnh 2.

Hàng không Việt Nam đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, chuyển đổi số vào hoạt động khai thác.

Thực tiễn triển khai tại Cảng Hàng không quốc tế Nội Bài và Tân Sơn Nhất cho thấy hiệu quả rõ rệt. Cụ thể, tại Nội Bài, chỉ số đúng giờ đạt 71,47%, thời gian lăn tàu bay ra giảm gần 1,5 phút/chuyến; tại Tân Sơn Nhất, tối ưu hóa hoạt động lăn tàu bay góp phần tiết kiệm hơn 3,7 triệu USD chi phí nhiên liệu.

Đưa ra giải pháp tối ưu hóa trong khai thác, Cảng Hàng không quốc tế Nội Bài nêu các giải pháp như nghiên cứu kết nối thông qua giao diện lập trình ứng dụng (API), tự động chia sẻ dữ liệu và hoàn thiện cơ sở dữ liệu khai thác Cảng hàng không (AODB). Đây được xác định là những hướng đi quan trọng nhằm nâng cao độ chính xác, tính kịp thời của thông tin và hiệu quả điều hành.

Đối với Cảng Hàng không quốc tế Long Thành, việc nghiên cứu tích hợp các giải pháp điều hành ngay từ giai đoạn chuẩn bị vận hành sẽ tạo nền tảng cho sự phối hợp đồng bộ, góp phần nâng cao hiệu quả khai thác ngay khi Cảng đi vào hoạt động.

Bên cạnh đó, các đại biểu tham dự hội nghị cho rằng, việc kết nối dữ liệu với các đơn vị phục vụ mặt đất, cung cấp nhiên liệu và hãng hàng không là yếu tố quan trọng để tối ưu toàn bộ chuỗi khai thác.

Khi thông tin được chia sẻ kịp thời, các bên có thể chủ động điều phối nhân lực, trang thiết bị và kế hoạch phục vụ, qua đó giảm thời gian chờ, nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực và bảo đảm tiến độ chuyến bay.

Đưa công nghệ trở thành cốt lõi trong khai thác hàng không - Ảnh 4.

Sân bay quốc tế Tân Sơn Nhất (Thành phố Hồ Chí Minh) nhìn từ trên cao.

Xây dựng nền tảng công nghệ, ứng dụng AI

Bên cạnh chương trình chuyển đổi số tổng thể, việc triển khai sớm các dự án có khả năng mang lại hiệu quả thiết thực (quick-win) cũng được đề xuất. Các ưu tiên gồm chuẩn hóa hạ tầng mạng LAN/WAN và Wi-Fi, tăng cường giám sát công nghệ thông tin tập trung, nâng cao năng lực máy chủ, lưu trữ, sao lưu dữ liệu và củng cố hệ thống an toàn thông tin.

Tại các Cảng hàng không đáp ứng điều kiện, việc kết nối dữ liệu từ cơ sở dữ liệu khai thác Cảng hàng không (AODB), hệ thống hiển thị thông tin chuyến bay (FIDS), camera giám sát và các nguồn liên quan vào trung tâm điều hành tích hợp có thể hỗ trợ theo dõi tình hình khai thác, cảnh báo sự cố và nâng cao khả năng ứng phó.

Cũng theo các đại biểu tham dự, trí tuệ nhân tạo (AI) và công nghệ phân tích dữ liệu mở ra cơ hội chuyển từ xử lý sự việc sang dự báo và chủ động điều hành. Các ứng dụng tiềm năng gồm dự báo lưu lượng hành khách, thời gian quay đầu tàu bay; hỗ trợ phân bổ vị trí đỗ, cửa ra tàu bay; giám sát tình trạng trang thiết bị và phát triển bảo trì dự báo.

Trong hoạt động phục vụ mặt đất, AI và thị giác máy tính có thể hỗ trợ giám sát thiết bị, nhận diện nguy cơ mất an toàn và nâng cao hiệu quả điều phối nguồn lực, tùy theo điều kiện triển khai thực tế.

Để các giải pháp phát huy hiệu quả, theo lãnh đạo Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam, kết nối dữ liệu phải đi đôi với kiểm soát truy cập, quản lý lỗ hổng, giám sát an ninh mạng, sao lưu và ứng cứu sự cố. Đặc biệt, đối với các hệ thống phục vụ khai thác trọng yếu, việc liên thông cần được thiết kế với cơ chế phân vùng mạng và kiểm soát luồng dữ liệu phù hợp, bảo đảm an toàn vận hành.

Đưa công nghệ trở thành cốt lõi trong khai thác hàng không - Ảnh 3.

Quyền Tổng giám đốc Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam Nguyễn Đức Hùng phát biểu tại hội nghị.

Trên cơ sở đó, Quyền Tổng giám đốc Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam Nguyễn Đức Hùng cho biết, Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam định hướng triển khai chuyển đổi số đồng bộ, phù hợp với điều kiện từng đơn vị, ưu tiên các giải pháp thiết thực và tăng cường kết nối trên toàn mạng lưới.

Theo ông Nguyễn Đức Hùng, cùng với hoàn thiện nền tảng công nghệ, nâng cao chất lượng dữ liệu và ứng dụng AI, việc đào tạo nhân lực và thúc đẩy hợp tác giữa Cảng hàng không, hãng hàng không, đơn vị cung cấp nhiên liệu, doanh nghiệp phục vụ mặt đất và đối tác công nghệ là yếu tố then chốt để tạo ra hiệu quả thực chất. Qua đó, nâng cao năng lực vận hành thông minh hơn, kết nối bền chặt hơn và khả năng phát triển bền vững hơn.

Theo số liệu của Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam, trong 9 tháng của năm 2026, toàn mạng lưới hàng không phục vụ 94,1 triệu lượt hành khách, tăng 8,6% so với cùng kỳ năm 2025; sản lượng hàng hóa đạt 1,4 triệu tấn, tăng 9,8%; sản lượng cất hạ cánh đạt 568.445 lượt, tăng 7,1%. Đáng chú ý, sản lượng hành khách quốc tế đạt 36 triệu lượt, tăng 10,8%. Riêng trong quý III/2026, sản lượng hành khách đạt 33,1 triệu lượt, tăng 12,7%; sản lượng hàng hóa đạt hơn 480 nghìn tấn, tăng 4,2%; trong khi sản lượng cất hạ cánh đạt 198.988 lượt, tăng 11,5% so với cùng kỳ năm trước. Cùng với đó, lũy kế 9 tháng năm 2026, tổng doanh thu Công ty mẹ ACV tăng 6% so với cùng kỳ, trong khi lợi nhuận trước thuế vượt 31% kế hoạch cả năm.

Trong 9 tháng năm 2026, Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam tập trung nguồn lực cho các dự án hạ tầng trọng điểm, trong đó Cảng Hàng không quốc tế Long Thành là dự án chiến lược, bước vào giai đoạn cao điểm với trọng tâm hoàn thiện hạ tầng, đồng bộ thiết bị, công nghệ, quy trình và nguồn nhân lực, chuẩn bị cho vận hành thương mại cuối năm 2026. Song song, Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam đẩy nhanh các dự án mở rộng, nâng cấp Cảng Hàng không quốc tế Cà Mau; Nhà ga hàng hóa Cảng Hàng không quốc tế Cát Bi; Nhà ga T2 Cát Bi, mở rộng sân đỗ Cát Bi; Nhà ga T2 Đồng Hới; kéo dài đường cất hạ cánh Vinh và các dự án tại Đà Nẵng, Tuy Hòa, Cam Ranh, từng bước nâng cao năng lực khai thác toàn hệ thống Cảng hàng không trực thuộc.

Bình luận của bạn

Bình luận

icon icon