Từ năm học 2025-2026, Trường Trung học phổ thông Trường Chinh (phường Đông Hưng Thuận, Thành phố Hồ Chí Minh) triển khai hợp tác với một trường Đại học công lập. Hai đơn vị phối hợp trong các lĩnh vực hướng nghiệp, tuyển sinh, trao học bổng tạo nguồn; bồi dưỡng, tập huấn giáo viên về phương pháp giảng dạy và đánh giá; tổ chức sân chơi công nghệ, hướng dẫn nghiên cứu khoa học, tài trợ các hoạt động thể thao và cuộc thi phù hợp với điều kiện thực tế.

Ông Trịnh Duy Trọng, Hiệu trưởng Trường Trung học phổ thông Trường Chinh, đánh giá chương trình góp phần phát huy thế mạnh của hai đơn vị, nâng cao chất lượng giáo dục, bồi dưỡng đội ngũ giáo viên và hỗ trợ học sinh lựa chọn ngành nghề phù hợp. 

Đặc biệt, trong bối cảnh thực hiện Chương trình Giáo dục phổ thông 2018, đòi hỏi công tác hướng nghiệp của Trường Trung hoc phổ thông phải đổi mới, chuyên sâu, đi vào nhóm ngành nghề cụ thể, mang đến trải nghiệm thực chất cho học sinh, việc phối hợp với trường đại học càng có vai trò cần thiết hỗ trợ Trường Trung hoc phổ thông "chắc tay" hơn khi hướng nghiệp cho học sinh.

Mới đây, gần 3.000 học sinh Trường Trung học phổ thông Tây Thạnh (phường Tây Thạnh, Thành phố Hồ Chí Minh) tham gia chuyên đề giáo dục hướng nghiệp "Bước ra thế giới từ ghế nhà trường" do Tiến sĩ Hồ Thanh Trí, Viện trưởng Viện Quốc tế (Trường Đại học Công thương Thành phố Hồ Chí Minh) trao đổi. 

Chuyên đề giúp học sinh, nhất là học sinh lớp 12, có thêm góc nhìn về nghề nghiệp, hành trang hội nhập và định hướng phát triển bản thân. Hoạt động này nằm trong khuôn khổ hợp tác giữa Trường Trung học phổ thông Tây Thạnh với các Trường Đại học, trong đó có Trường Đại học Công thương Thành phố Hồ Chí Minh. Nội dung hợp tác gồm giáo dục hướng nghiệp, tư vấn tuyển sinh, đào tạo kỹ năng, bồi dưỡng kiến thức và nghiên cứu khoa học.

Theo ông Nguyễn Vân Yên, Hiệu trưởng Trường Trung học phổ thông Tây Thạnh, yêu cầu tổ chức dạy học 2 buổi/ngày từ năm học 2025-2026 đòi hỏi nhà trường đổi mới hoạt động giáo dục, đồng thời huy động các nguồn lực xã hội. Hợp tác với các Trường Đại học góp phần đa dạng hóa hoạt động giáo dục, tạo thêm sân chơi và cơ hội trải nghiệm cho học sinh, nâng cao thêm chất lượng giáo dục nhà trường.

"Việc hợp tác đánh dấu bước phát triển quan trọng, mở rộng cơ hội tiếp cận giáo dục Đại học và nghề nghiệp cho học sinh, đồng thời hỗ trợ đổi mới hoạt động dạy và học. Không chỉ hỗ trợ hướng nghiệp, tuyển sinh, các chương trình hợp tác còn mang đến cho học sinh những trải nghiệm về kỹ năng và kiến thức. Học sinh và cả giáo viên đều được hưởng lợi", thầy Nguyễn Vân Yên cho biết.

Trong khi đó, Trường Trung học phổ thông Phan Đăng Lưu (phường Bình Lợi Trung, Thành phố Hồ Chí Minh) đang hợp tác với 2 Trường Đại học ngoài công lập, triển khai các hoạt động trao học bổng, tổ chức chuyên đề tâm lý, hướng nghiệp và nghiên cứu khoa học cho học sinh.

Bà Trần Thị Thơm, Hiệu trưởng Trường Trung học phổ thông Phan Đăng Lưu cho biết, điểm mới trong định hướng hợp tác năm nay là đề nghị các trường Đại học hỗ trợ sâu hơn về hoạt động giảng dạy, từ đội ngũ giảng viên, chương trình đào tạo đến hoạt động trải nghiệm, đáp ứng yêu cầu dạy học 2 buổi/ngày. 

Bên cạnh đó, trường đang nghiên cứu đề nghị Trường Đại học hỗ trợ giảng viên giảng dạy môn âm nhạc, tạo thêm cơ hội trải nghiệm cho học sinh, góp phần phát triển toàn diện năng lực và phẩm chất.

Chương trình hợp tác cần được thiết kế bài bản, sát nhu cầu học sinh và có cơ chế đánh giá phù hợp

Theo định hướng tổ chức dạy học 2 buổi/ngày từ năm học 2025-2026, các trường phổ thông cần phát huy nguồn lực về cơ sở vật chất, đội ngũ giáo viên, đồng thời huy động sự tham gia của các tổ chức, đơn vị ngoài nhà trường để đa dạng hóa hoạt động giáo dục. 

Đặc biệt, với Thông tư 85/2026/TT-BGDĐT yêu cầu về tổ chức hoạt động giáo dục tăng cường, sự huy động thêm nguồn lực từ trường đại học sẽ là cánh tay nối dài để Trường Trung học phổ thông đa dạng hóa các hoạt động giáo dục miễn phí cho học sinh, đưa giáo dục 2 buổi/ngày đi vào hiệu quả, thực chất.

Trong khuôn khổ hợp tác với Trường Đại học Kinh tế - Tài chính Thành phố Hồ Chí Minh, học sinh lớp 10, 11 Trường Trung học phổ thông Bùi Thị Xuân (phường Bến Thành, Thành phố Hồ Chí Minh) được tham gia khóa học "Công dân toàn cầu". 

Khóa học do giảng viên đại học trực tiếp giảng dạy, hướng dẫn học sinh phát hiện vấn đề, xây dựng ý tưởng và phát triển giải pháp sáng tạo thông qua mô hình học tập dự án. Ngoài ra, Câu lạc bộ AI của trường cũng do chính giảng viên đại học phụ trách, tổ chức giảng dạy miễn phí cho học sinh, góp phần đa dạng hoạt động giáo dục và định hướng nghề nghiệp chuyên sâu, bền vững.

Ông Huỳnh Thanh Phú, Hiệu trưởng Trường Trung học phổ thông Bùi Thị Xuân, cho biết khi triển khai dạy học 2 buổi/ngày, hướng tới mục tiêu Nghị quyết 71-NQ-TW, nhà trường đẩy mạnh hợp tác với các Trường Đại học. Quá trình hợp tác giúp nhà trường tận dụng nguồn lực chất lượng cao, hỗ trợ các hoạt động giáo dục, đặc biệt là hướng nghiệp, giáo dục kỹ năng, nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo.

"Việc đẩy mạnh hợp tác với các trường đại học giúp nhà trường giải được nhiều bài toán về nguồn lực, cơ sở vật chất, đặc biệt là yêu cầu chuyên môn về hướng nghiệp chuyên sâu. Điều thuận lợi là cơ chế hiện mở và tạo để nhà trường mời gọi chuyên gia, nhà khoa học đến từ các trường đại học, viện nghiên cứu về trường tham gia công tác giảng dạy, hướng nghiệp, hướng tới mục tiêu giáo dục toàn diện học sinh", ông Huỳnh Thanh Phú nhận định.

Theo ông Huỳnh Thanh Phú, trong quá trình hợp tác, trường phổ thông cần chủ động xác định nhu cầu, mục tiêu giáo dục để lựa chọn đối tác phù hợp. Về phía Trường Đại học, bên cạnh tư vấn tuyển sinh và hướng nghiệp, cần phát huy thế mạnh trong xây dựng chương trình học tập, hướng dẫn nghiên cứu khoa học, bồi dưỡng giáo viên và tổ chức hoạt động trải nghiệm.

"Hợp tác giữa Trường Trung học phổ thông với Trường Đại học cần hướng đến sự phối hợp lâu dài, thiết thực, trong đó mỗi bên phát huy thế mạnh và cùng nâng cao chất lượng giáo dục. Khi chương trình được thiết kế sát nhu cầu, triển khai bài bản và đánh giá thường xuyên, nguồn lực xã hội sẽ được khai thác hiệu quả hơn, góp phần đổi mới hoạt động dạy và học, đáp ứng yêu cầu giáo dục toàn diện học sinh", ông Huỳnh Thanh Phú nhấn mạnh.

Cùng quan điểm, ông Nguyễn Đức Chính, Hiệu trưởng Trường Trung học phổ thông Nguyễn Thượng Hiền (phường Tân Sơn Nhất, Thành phố Hồ Chí Minh) cho biết, trong việc hợp tác với các Trường Đại học để tổ chức hoạt động giáo dục, nhà trường sẽ rà soát nhu cầu, năng lực học sinh để phối hợp với các Trường Đại học, đơn vị liên quan, đổi mới và chuyên sâu hoạt động hướng nghiệp, giúp học sinh có thêm trải nghiệm thực tế và định hướng nghề nghiệp phù hợp.

Từ thực tế triển khai, ông Nguyễn Đức Chính cho rằng, việc hợp tác cần được xây dựng trên cơ sở nhu cầu giáo dục cụ thể của từng trường. Thế mạnh về đội ngũ giảng viên, chuyên gia, cơ sở vật chất của Trường Đại học chỉ phát huy hiệu quả khi nội dung và phương pháp tổ chức phù hợp với lứa tuổi, năng lực học sinh và mục tiêu giáo dục phổ thông. Bên cạnh các chuyên đề hướng nghiệp, tư vấn tuyển sinh, cần chú trọng những chương trình học tập, trải nghiệm và nghiên cứu khoa học có tính liên tục.

"Để các chương trình hợp tác giữa trường phổ thông và trường đại học phát huy hiệu quả lâu dài, việc đánh giá không chỉ căn cứ vào số lượng chuyên đề, cuộc thi hay suất học bổng, mà cần chú trọng giá trị thực tế của chương trình. Qua đó, các bên có cơ sở duy trì hoạt động hiệu quả, điều chỉnh nội dung chưa phù hợp và sử dụng nguồn lực hợp lý", ông Nguyễn Đức Chính nói.