Bảo tồn lễ “Cưn chủ” (Lễ lên đồng) của người Giáy ở vùng cao Hợp Thành

Quốc Hồng

08:40 - 07/08/2026

Công dân & Khuyến học trên

Theo truyền thống của cộng đồng người Giáy tại thôn Tả Phời, xã Hợp Thành, Lào Cai, hằng năm miếu Tả Phời tổ chức hai kỳ lễ gắn với chu kỳ sản xuất nông nghiệp, gồm Lễ xuống đồng vào đầu năm và Lễ lên đồng vào ngày 24/6 âm lịch.

Lễ "Cưn chủ" (lên đồng) của người Giáy ở vùng cao Hợp Thành tổ chức vào ngày 24/6 âm lịch hằng năm

Chiều ngày 6/8, tại miếu Tả Phời, thôn Tả Phời, xã Hợp Thành (Lào Cai) diễn ra Lễ lên đồng (Cưn chủ) - một nghi lễ tín ngưỡng dân gian truyền thống của cộng đồng người Giáy tại địa phương.

Tham dự Lễ "Cưn chủ" của người Giáy ở Tả Phời có lãnh đạo Đảng ủy, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Hợp Thành; đại diện các cơ quan, đơn vị cùng nhân dân địa phương.

Lễ "Cưn chủ" là nghi lễ cúng Thần làng, bày tỏ lòng biết ơn các vị thần linh đã phù hộ cho mùa màng, cầu mong mưa thuận gió hòa, cây trồng phát triển tốt; đời sống ấm no, hạnh phúc.

Lễ vật dâng cúng theo phong tục truyền thống gồm 1 con lợn đực màu đen và 4 con gia cầm (gà, vịt). Sau phần nghi lễ tại miếu Tả Phời, mỗi hộ gia đình trong thôn cử 1 đại diện tham dự, cùng thụ lộc và sinh hoạt cộng đồng, góp phần tăng cường tinh thần đoàn kết, gắn bó giữa các hộ dân.

Vào buổi lễ, lãnh đạo Đảng ủy, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Hợp Thành cùng đại diện các cơ quan, đơn vị đã thành kính dâng hương, dâng lễ tại miếu Tả Phời, bày tỏ lòng tri ân các bậc tiền nhân, cầu mong quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu, đời sống nhân dân ngày càng ấm no, hạnh phúc.

Sau nghi lễ dâng hương, lãnh đạo xã cùng đại diện các cơ quan, đơn vị tham gia trồng cây trong khuôn viên miếu Tả Phời, góp phần tạo cảnh quan xanh, sạch, đẹp và chung tay bảo tồn không gian văn hóa truyền thống của địa phương.

Tiếp đó, các nghi lễ truyền thống được thực hiện theo phong tục của cộng đồng người Giáy. Đại diện các hộ gia đình trong thôn tham gia dâng lễ, thụ lộc và sinh hoạt cộng đồng trong không khí đoàn kết, trang nghiêm, thể hiện lòng thành kính và ước vọng về một năm sản xuất thuận lợi, cuộc sống bình yên, hạnh phúc.

Theo ông Vi Văn Bằng, Bí thư Chi bộ thôn Tả Phời, tên gọi "Lễ lên đồng" trong lễ hội này là cách gọi truyền thống của cộng đồng người Giáy đối với nghi lễ nông nghiệp diễn ra tại miếu Tả Phời, hoàn toàn không phải nghi lễ lên đồng (hầu đồng) trong tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt.

Đây là nghi lễ tín ngưỡng dân gian gắn với chu kỳ sản xuất nông nghiệp, mang ý nghĩa cầu mùa, cầu phúc và bảo tồn các giá trị văn hóa truyền thống của cộng đồng địa phương.

Lễ "Cưn chủ" không chỉ mang ý nghĩa tín ngưỡng mà còn là nét đẹp văn hóa được cộng đồng người Giáy gìn giữ qua nhiều thế hệ. Thông qua lễ hội, các phong tục truyền thống tiếp tục được bảo tồn, góp phần giáo dục thế hệ trẻ về cội nguồn, nâng cao ý thức gìn giữ bản sắc văn hóa dân tộc.

Lãnh đạo xã Tả Phời cho biết, việc duy trì Lễ "Cưn chủ" hằng năm không chỉ góp phần bảo tồn bản sắc văn hóa của cộng đồng người Giáy mà còn củng cố khối đại đoàn kết toàn dân, xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư.

Đây cũng là một trong những giá trị văn hóa truyền thống cần tiếp tục được gìn giữ, phát huy, góp phần xây dựng xã Hợp Thành ngày càng phát triển, văn minh và giàu bản sắc.