Công dân khuyến học

Bài mẫu Viết thư Quốc tế UPU lần thứ 55: Mã gen cảm xúc

Bài mẫu Viết thư Quốc tế UPU lần thứ 55: Mã gen cảm xúc

Đỗ Tho

Đỗ Tho

10:15 - 31/01/2026
Công dân & Khuyến học trên

Tạp chí Công dân và Khuyến học gợi ý bài mẫu Viết thư Quốc tế UPU lần thứ 55 bằng cách trò chuyện với một người bạn tưởng tượng trong tương lai về kết nối giữa người với người trong kỷ nguyên số.

Bài mẫu Viết thư Quốc tế UPU lần thứ 55: Mã gen cảm xúc - Ảnh 1.

Minh hoạ: ĐT

Hà Nội, ngày 31 tháng 01 năm 2026

Gửi bạn - người đang đánh thức tôi sau nửa thế kỷ ngủ vùi!

Giữa "dòng thác dữ liệu" ào ạt như nước chảy, tôi quyết định viết thư cho bạn - một người bạn tương lai. Bạn biết không, ngay lúc này - năm 2016, chỉ cần một câu lệnh, trí tuệ nhân tạo (AI) có thể giúp tôi dệt nên những vần thơ hoàn hảo hay mô phỏng một giọng nói giống hệt con người. Nhưng tôi lại chọn ngồi đây, cầm chiếc bút vẫn dùng ở trên lớp để nắn nót từng chữ trên tờ giấy hơi nhám, gửi bạn những lời này.

Bạn có biết, có một thứ mà không thuật toán nào có thể tính toán được: Mã gen cảm xúc của nhân loại.

Bạn thân mến, thế giới của bạn chắc hẳn đã vượt xa những gì tôi tưởng tượng. Có lẽ các bạn giao tiếp bằng ý nghĩ, di chuyển bằng những luồng sáng và sống trong một thực tại hoàn hảo không tì vết. Nhưng giữa sự hoàn hảo ấy, liệu các bạn có còn giữ những cái chạm tay, những ánh nhìn trìu mến, cho nhau?

Ở thời đại của tôi, mọi người đang dần quên cách chờ đợi. Chúng tôi có tin nhắn tức thời, cuộc gọi video xuyên lục địa, nhưng chúng tôi cũng dễ dàng lướt qua nhau như những bit dữ liệu khô khan. Lá thư này, khi đến tay bạn, có lẽ đã ố vàng và mang dấu ấn của thời gian. Nhưng hãy nhìn kỹ nhé, đó là vết mực bị nhòe ở góc trang do mồ hôi tay tôi thấm xuống khi lo lắng; đó là những nét chữ hơi run vì tôi đang xúc động. Những "lỗi kỹ thuật" ấy chính là bằng chứng của sự sống, là thứ duy nhất xác nhận rằng: Tôi đã ở đây, đã cảm nhận và đã thực sự sống.

Năm 2026, tôi thấy con người bắt đầu sợ sự chờ đợi. Chúng ta phát điên nếu tin nhắn gửi đi mà không có biểu tượng "đã xem" ngay lập tức. Nhưng tôi tin rằng, chính sự chờ đợi mới tạo nên giá trị của kết nối. Khi bạn chờ đợi một phong thư, bạn đang dành thời gian để thấu cảm với người gửi. Khoảng lặng giữa lúc bức thư đi và lúc nó đến chính là nơi tình yêu thương nảy nở.

Gửi bạn của tương lai, lời nhắn nhủ lớn nhất của tôi là: Đừng để công nghệ làm "lỗi nhịp" lòng trắc ẩn. Dù cuộc sống của bạn có tiện nghi đến mức nào, hãy giữ lại cho mình một góc nhỏ để làm những việc "chậm". Hãy chạm vào một bàn tay thật sự thay vì một màn hình cảm ứng, hãy lắng nghe nhịp thở của người đối diện thay vì một đoạn audio đã qua xử lý.

Lá thư này là một nhịp cầu. Tôi ở quá khứ, bạn ở tương lai, chúng ta tuy xa cách về thời gian nhưng lại đang kết nối bằng sự rung động nguyên bản nhất của loài người.

Trong thế giới số, thông tin đi rất nhanh nhưng cảm xúc lại cần độ trễ để thấu cảm. Giống như việc viết thư tay thế này, cần khá nhiều thời gian để hoàn thành, tình yêu thương cũng cần sự kiên nhẫn để thấu hiểu.

Đừng để những siêu máy tính mạnh mẽ nhất thay bạn định nghĩa về hạnh phúc. Đừng để những thực tại ảo làm lu mờ đi cảm giác ấm áp của một cái nắm tay ngoài đời thực. Công nghệ là đôi cánh giúp chúng ta bay xa, nhưng sự thấu cảm mới là đôi chân giúp chúng ta đứng vững trên mặt đất.

Nếu một ngày bạn cảm thấy thế giới quá đỗi máy móc và lạnh lẽo, hãy lật giở những lá thư tay cũ. Hãy để mùi giấy và dấu vết của những người đi trước sưởi ấm tâm hồn bạn. Bởi suy cho cùng, chúng ta kết nối với nhau không phải để trao đổi dữ liệu, mà là để nhắc nhở nhau rằng: Chúng ta đang sống bằng sự kết nối chân thật.

Chào bạn, người giữ gìn những di sản cảm xúc!

Thân ái,

Nguyễn Tùng Quân

Bình luận của bạn

Bình luận

icon icon