Tỷ lệ 10% danh hiệu "Chiến sĩ thi đua cơ sở" xét theo sáng kiến và "Lao động tiên tiến"
Nghị định 368/2026/NĐ-CP động viên những người có tư duy đổi mới, sáng tạo sao cho danh hiệu "Chiến sĩ thi đua cơ sở" được trao đúng cho những cá nhân thực sự xứng đáng, đồng thời chấm dứt tình trạng lấy danh hiệu một cách tràn lan.

Giáo viên và học trò Trường Trung học phổ thông chuyên Hoàng Lê Kha, Tây Ninh. Ảnh: Trần Văn Tâm
Nghị định số 368/2026/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Thi đua, khen thưởng đem đến nhiều điểm mới, có hiệu lực từ ngày 01/10/2026. Trong đó, nội dung được đội ngũ nhà giáo, viên chức tại các cơ sở giáo dục công lập quan tâm nhiều nhất là quy định khống chế tỷ lệ xét tặng danh hiệu "Chiến sĩ thi đua cơ sở".
Nghị định số 368/2026/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Thi đua, khen thưởng đem đến nhiều điểm mới, có hiệu lực từ ngày 01/10/2026. Trong đó, nội dung được đội ngũ nhà giáo, viên chức tại các cơ sở giáo dục công lập quan tâm nhiều nhất là quy định khống chế tỷ lệ xét tặng danh hiệu "Chiến sĩ thi đua cơ sở".
Theo các quy định mới, tổng số danh hiệu "Chiến sĩ thi đua cơ sở" của một đơn vị sự nghiệp công lập hiện nay là sự cộng lại từ hai nguồn chỉ tiêu độc lập:
Nhóm xét từ kết quả xếp loại "Hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ"
Theo điểm a khoản 1 Điều 23 Luật Thi đua, khen thưởng, cuối năm học cá nhân được đánh giá, xếp loại đạt mức "Hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ" thì mặc nhiên đủ tiêu chuẩn để xét tặng danh hiệu "Chiến sĩ thi đua cơ sở".
Tuy nhiên, số lượng cá nhân đạt mức đánh giá, xếp loại này bị khống chế bởi khoản 6 Điều 12 Nghị định số 233/2026/NĐ-CP. Cụ thể, tỷ lệ cá nhân được xếp loại "Hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ" không vượt quá 20% tổng số viên chức đủ điều kiện xếp loại "Hoàn thành tốt nhiệm vụ" trong cùng một cơ quan, đơn vị.
Bên cạnh đó, luật cũng có trường hợp ngoại lệ: nếu nhà trường hoàn thành vượt kế hoạch đề ra, mang lại hiệu quả thiết thực và được cấp có thẩm quyền công nhận tập thể "Hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ", thì tỷ lệ cá nhân xuất sắc có thể được nâng lên nhưng tối đa không quá 25%.
Ví dụ minh họa: Một trường học công lập có tổng cộng 100 giáo viên, nhân viên. Kết quả đánh giá cuối năm học có: 5 người "Không hoàn thành nhiệm vụ", 15 người "Hoàn thành nhiệm vụ" và 80 người đủ điều kiện xếp loại "Hoàn thành tốt nhiệm vụ".
Trong 80 người hoàn thành tốt này, nhà trường tính 20%, tương đương tối đa 16 người được đánh giá mức "Hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ". Còn lại 64 người giữ nguyên kết quả "Hoàn thành tốt nhiệm vụ". Và mặc định, 16 người xuất sắc này được công nhận "Chiến sĩ thi đua cơ sở.
Nhóm xét từ tiêu chuẩn "Lao động tiên tiến" kết hợp sáng kiến bổ trợ
Đây là cơ hội mở rộng dành cho những giáo viên, nhân viên đạt danh hiệu "Lao động tiên tiến" nhưng không lọt vào nhóm chỉ tiêu được xếp loại "Hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ" nêu trên.
Theo Điều 23 Luật Thi đua, khen thưởng, những cá nhân đạt danh hiệu "Lao động tiên tiến" có thể được xét tặng "Chiến sĩ thi đua cơ sở" nếu đáp ứng thêm 1 trong 3 điều kiện sau: Có sáng kiến được cơ sở công nhận (điểm b); hoặc có nhiệm vụ khoa học, công nghệ đổi mới sáng tạo hiệu quả (điểm c); hoặc mưu trí, sáng tạo trong chiến đấu, phục vụ chiến đấu (điểm d).
Để kiểm soát chất lượng nhóm này, Điều 5 Nghị định số 368/2026/NĐ-CP quy định tỷ lệ xét tặng không quá 10% trong tổng số cá nhân đạt danh hiệu "Lao động tiên tiến" hoặc "Chiến sĩ tiên tiến". Điểm quan trọng nhất của quy định là tỷ lệ 10% này được tính trên số lượng nhân sự đã trừ đi số người được xét tặng "Chiến sĩ thi đua cơ sở" từ nguồn "Hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ" (ở điểm a khoản 1 Điều 23).
Tiếp tục ví dụ minh họa ở trên, việc xét duyệt nhóm thứ 2 được tính như sau: Trong 80 người đạt "Lao động tiên tiến" của trường, trừ đi 16 người đã được nhận danh hiệu do xuất sắc, tổng nhân sự còn lại là 64 người. Tỷ lệ 10% của 64 người là 6,4 (làm tròn tối đa là 6 suất). Lúc này, Hội đồng thi đua nhà trường sẽ xét duyệt những người có sáng kiến cấp cơ sở trong nhóm 64 người này. Nếu có dưới 6 người có sáng kiến được công nhận thì tất cả đều được xét tặng. Nhưng nếu có trên 6 người thì Hội đồng thi đua phải họp, bình xét ra 6 người xứng đáng nhất.
Như vậy, sau hai lần bình xét, nhà trường có tổng cộng tối đa 22 "Chiến sĩ thi đua cơ sở", trong đó có 16 người xét theo diện năng lực xuất sắc và 6 người xét theo diện đổi mới sáng tạo.
Tóm lại, Nghị định số 233/2026/NĐ-CP nhằm ghi nhận những cá nhân vượt trội trong công việc thường xuyên, còn Nghị định số 368/2026/NĐ-CP nhằm động viên những người có tư duy đổi mới, sáng tạo dù tổng thể công việc chưa đạt mức xuất sắc.
Việc thắt chặt tỷ lệ của từng nhóm đòi hỏi quá trình bình xét tại các tổ chuyên môn phải chắt lọc kỹ lưỡng, bám sát vào hiệu quả công việc thực chất của từng thầy cô. Quy định này đảm bảo danh hiệu "Chiến sĩ thi đua cơ sở" được trao đúng cho những cá nhân thực sự xứng đáng, đồng thời chấm dứt tình trạng lấy danh hiệu một cách tràn lan.
Link nội dung: https://congdankhuyenhoc.vn/ty-le-10-danh-hieu-chien-si-thi-dua-co-so-xet-theo-sang-kien-va-lao-dong-tien-tien-179260929171538358.htm
