Nguyệt thực toàn phần hiếm thấy đầu năm 2026: Có thể quan sát "trăng máu"
Ngay trong những ngày đầu năm 2026, bầu trời đêm sẽ dành tặng người yêu thiên văn Việt Nam một món quà hiếm có: nguyệt thực toàn phần, khi Mặt Trăng dần chìm trong bóng Trái Đất và nhuộm sắc đỏ sẫm đầy mê hoặc
Dòng thời gian của Nguyệt thực toàn phần.
Người yêu thiên văn dịp hiếm hoi được ngắm thiên tượng ngoạn mục
Trong năm 2026, một trong những hiện tượng thiên văn được mong chờ nhất là nguyệt thực toàn phần (total lunar eclipse) hay còn gọi là "trăng máu" - khi Mặt Trăng hoàn toàn đi vào vùng bóng tối của Trái Đất và mang sắc đỏ rực trên bầu trời. Đặc biệt, lần xuất hiện này là sự kiện hiếm hoi mà người dân Việt Nam có thể trực tiếp quan sát bằng mắt thường nếu thời tiết thuận lợi.
Theo các dữ liệu thiên văn, nguyệt thực toàn phần năm 2026 diễn ra vào ngày 3/3/2026 (theo giờ quốc tế) - tức tối muộn ngày 3/3 theo giờ Việt Nam. Trong sự kiện này, Mặt Trăng đi qua hoàn toàn vùng bóng tối của Trái Đất, khiến bề mặt của nó tối dần rồi chuyển sang màu đỏ cam đặc trưng.
Tại Việt Nam, hiện tượng này có thể được quan sát mà không cần thiết bị chuyên dụng, chỉ cần chọn vị trí có tầm nhìn rộng về hướng bầu trời nơi Mặt Trăng mọc và tránh ánh sáng đô thị. Bằng ống nhòm hoặc kính thiên văn sẽ giúp tăng chi tiết, nhưng mắt thường vẫn có thể thấy rõ quá trình Mặt Trăng chuyển màu đỏ khi đi vào vùng bóng tối sâu nhất của Trái Đất.
Lưu ý khi quan sát nguyệt thực
Thời tiết quyết định trải nghiệm: Đêm 3/3, mây dày, mưa hoặc sương mù nhẹ có thể che khuất Mặt Trăng. Người quan sát nên theo dõi sát dự báo thời tiết địa phương trong 1-2 ngày trước thời điểm nguyệt thực để chủ động lựa chọn địa điểm phù hợp.
Nguyệt thực có thể quan sát trực tiếp bằng mắt thường, không gây hại thị lực. Bạn không cần kính bảo hộ đặc biệt như khi xem nhật thực; ống nhòm hoặc kính thiên văn chỉ giúp hình ảnh rõ và giàu chi tiết hơn, không phải điều kiện bắt buộc.
Tại sao gọi là "trăng máu"?
Hiện tượng này được gọi là "trăng máu" vì trong thời gian toàn phần nguyệt thực, bề mặt Mặt Trăng có thể xuất hiện màu đỏ hoặc đỏ cam. Điều này xảy ra khi ánh sáng Mặt Trời bị bầu khí quyển Trái Đất bẻ cong và lọc qua lớp khí quyển, chỉ để lại những bước sóng đỏ rọi lên bề mặt Mặt Trăng - tương tự hiệu ứng khi bình minh hoặc hoàng hôn nhuộm đỏ bầu trời.
Hiện tượng toàn phần như vậy không phải lúc nào cũng được quan sát rõ trên khắp thế giới. Khác với nhật thực (solar eclipse), nguyệt thực có thể nhìn thấy ở bất kỳ nơi nào Mặt Trăng đang mọc lúc đó. Nhưng để người Việt có thể quan sát đầy đủ quá trình, điều kiện thời tiết và vị trí quan sát đóng vai trò quyết định - cần bầu trời quang đãng, ít mây mù hoặc ô nhiễm ánh sáng.
Các chuyên gia thiên văn cho biết nếu bỏ lỡ dịp này, người quan sát ở khu vực Đông Nam Á có thể sẽ phải chờ thêm vài năm nữa để đón những sự kiện.
Năm 2026: Một năm dày đặc các hiện tượng thiên văn
Ngoài nguyệt thực toàn phần, năm 2026 còn được dự báo là một năm phong phú với các hiện tượng thiên văn đáng chú ý khác như siêu trăng, mưa sao băng hay các sự kiện hành tinh hiển thị đẹp mắt trên bầu trời đêm, mở ra nhiều cơ hội cho cộng đồng yêu thiên văn và những ai yêu thích bầu trời rộng lớn.
Đêm 3/3/2026 là một dịp đặc biệt để người Việt Nam chiêm ngưỡng nguyệt thực toàn phần và "trăng máu" - một trong những hiện tượng thiên văn hấp dẫn và hiếm gặp, vừa trực quan, vừa không cần thiết bị phức tạp để theo dõi. Hãy lựa chọn vị trí quan sát phù hợp và chờ đón khoảnh khắc Mặt Trăng đổi sắc đỏ trên bầu trời đêm đầu năm!
Link nội dung: https://congdankhuyenhoc.vn/nguyet-thuc-toan-phan-hiem-thay-dau-nam-2026-co-the-quan-sat-trang-mau-179260130112441251.htm