Điểm dưới trung bình môn Giáo dục Kinh tế và Pháp luật tăng cao nói lên điều gì?
Phổ điểm môn Giáo dục Kinh tế và Pháp luật kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông 2026 ghi nhận tỷ lệ điểm dưới trung bình tăng kỷ lục 48,882% (hơn 135.000 thí sinh) và cả nước chỉ có 2 điểm 10. Con số sụt giảm nghiêm trọng này đang khiến nhiều giáo viên lo ngại, nghi vấn về độ chênh giữa đề thi và thực tế giảng dạy.

Kết quả bất ngờ của môn Giáo dục Kinh tế và Pháp luật đang để lại nhiều băn khoăn cho đội ngũ giáo viên trực tiếp giảng dạy bộ môn về tính công bằng và lộ trình đổi mới đề thi phổ thông đại trà. Nguồn dữ liệu: Bộ Giáo dục và Đào tạo
Đề thi môn Giáo dục Kinh tế và Pháp luật tăng độ khó
Nhìn nhận một cách thực tế, việc đề thi môn Giáo dục Kinh tế và Pháp luật chuyển dịch theo hướng tăng độ phân hóa, chuyển từ kiểm tra ghi nhớ sang đánh giá năng lực là một bước đi có cơ sở.
Sự thay đổi theo hướng tăng độ khó được một bộ phận giáo viên môn Giáo dục Kinh tế và Pháp luật đánh giá là một tín hiệu cho thấy vai trò của bộ môn đang được nhìn nhận đúng mực hơn.
Khi môn Giáo dục Kinh tế và Pháp luật ngày càng được nhiều trường đại học sử dụng trong các tổ hợp xét tuyển đối với các ngành học thu hút nhiều thí sinh như Luật, Kinh tế, Truyền thông hay Sư phạm, việc cấu trúc lại đề thi theo hướng tăng tính phân loại sẽ giúp phản ánh thực chất năng lực học sinh.
Nhiều giáo viên nhìn nhận, việc nâng cao độ khó và đổi mới tư duy ra đề không chỉ phục vụ mục tiêu xét tốt nghiệp, mà còn là bước chuẩn bị để bộ môn này định hình chỗ đứng trong các kỳ thi đánh giá năng lực độc lập của các trường đại học.
Định hướng kiểm tra mới buộc người học phải thay đổi tư duy, từ bỏ thói quen ghi nhớ máy móc để chủ động tiếp cận kiến thức một cách thực tế hơn.
Khi đề thi đại trà "chạm ngưỡng" đề thi chọn học sinh giỏi
Tuy nhiên, vấn đề khiến nhiều giáo viên băn khoăn không đến từ việc đề thi tăng độ khó mà nằm ở độ chênh lớn giữa yêu cầu của đề thi và thực tế giảng dạy trên lớp.
Các giáo viên đưa ra phân tích chi tiết các mã đề thi môn Giáo dục Kinh tế và Pháp luật cho thấy đề thi xuất hiện nhiều vùng kiến thức vượt quá yêu cầu cần đạt thông thường của học sinh đại trà. Cụ thể như sau:

Câu 15, 16 của đề thi môn Giáo dục Kinh tế và Pháp luật (mã đề 1026) kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông 2026 được cho là khó với học sinh thi đại trà.
Đưa nội dung chuyên đề vào phần thi bắt buộc: Đề thi môn Giáo dục Kinh tế và Pháp luật (mã đề 1026) xuất hiện các câu hỏi liên quan đến khái niệm "chuỗi giá trị toàn cầu" hay "công nghiệp hỗ trợ".
Đây là phần nội dung thuộc cụm chuyên đề lựa chọn của lớp 12. Việc đưa kiến thức này vào đề thi chung khiến những học sinh học chương trình đại trà - vốn không chọn học cụm chuyên đề này và không có tài liệu nghiên cứu sâu - gặp khó khăn và mất điểm.
Yêu cầu kỹ năng thực hành tài chính chuyên sâu: Sách giáo khoa môn Giáo dục Kinh tế và Pháp luật lớp 12 hiện tại chủ yếu dừng lại ở việc cung cấp lý thuyết định tính về các bước lập kế hoạch.
Thế nhưng, đề thi lại yêu cầu học sinh phải thực hiện phép tính định lượng tài chính phức tạp, bao gồm hạch toán dòng tiền, khấu hao và tính doanh thu tối thiểu để hoàn vốn đầu tư.
Việc áp dụng tư duy toán học chuyên sâu vào bài thi đòi hỏi học sinh phải sử dụng máy tính và thực hiện tính toán rất nhanh mới kịp thời gian.
Sử dụng thuật ngữ học thuật chuyên ngành: Đề thi môn Giáo dục Kinh tế và Pháp luật kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông 2026 chứa nhiều câu hỏi có tính chất phân loại cao qua việc đảo các cụm từ dễ nhầm lẫn.
Như yêu cầu phân biệt quyền dân sự và quyền chính trị của người không quốc tịch, hay phân biệt trách nhiệm pháp lý và trách nhiệm kinh tế của doanh nghiệp.
Thậm chí, việc đưa thuật ngữ phân loại hình thức thỏa thuận thương mại theo mức độ liên kết kinh tế quốc tế được đánh giá là tương đương với kiến thức bậc đại học.
Mật độ câu hỏi phức tạp tăng cao dẫn đến nhận định của nhiều giáo viên rằng đề thi môn Giáo dục Kinh tế và Pháp luật năm 2026 có cấu trúc phân hóa rất mạnh.
Để giải quyết khối lượng tính toán và tư duy trong vòng 50 phút, học sinh bắt buộc phải sử dụng máy tính cầm tay để tối ưu hóa thời gian làm bài. Độ khó này được đánh giá là tiệm cận với yêu cầu của một đề thi chọn học sinh giỏi.
Bài toán công bằng và nỗi lo "lệch pha" tổ hợp xét tuyển đại học
Sự sụt giảm cơ học từ mức điểm trung bình 7,69 (năm 2025) xuống còn 5,02 (năm 2026) đang tạo ra một áp lực tâm lý không nhỏ cho cả giáo viên và học sinh.
Một giáo viên có nhiều năm kinh nghiệm giảng dạy môn Giáo dục Kinh tế và Pháp luật chia sẻ: "Chúng tôi hoàn toàn ủng hộ việc đổi mới đề thi để học sinh không còn học vẹt, học tủ.
Tuy nhiên, khi độ khó tăng lên quá nhanh và vượt ra ngoài khung chương trình giảng dạy phổ thông đại trà, học sinh lựa chọn môn Giáo dục Kinh tế và Pháp luật sẽ gặp bất lợi lớn. Nếu đặt trong tương quan với các môn học khác trong cùng tổ hợp xét tuyển đại học, các em sẽ bị thiệt thòi về tổng điểm".
Đổi mới phương pháp kiểm tra, đánh giá trong kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông là xu hướng tất yếu của ngành giáo dục.
Dù vậy, lộ trình thay đổi cần có sự đồng bộ và tương thích chặt chẽ với những nội dung được truyền tải trên bục giảng hàng ngày.
Tâm tư của đội ngũ giáo viên sau khi Bộ Giáo dục và Đào tạo công bố điểm số môn Giáo dục Kinh tế và Pháp luật là một thực tế cần được nhìn nhận nghiêm túc, để đề thi vừa hoàn thành mục tiêu phân hóa, vừa đảm bảo tính công bằng và phù hợp với năng lực tiếp thu của học sinh phổ thông.
Link nội dung: https://congdankhuyenhoc.vn/diem-duoi-trung-binh-mon-giao-duc-kinh-te-va-phap-luat-tang-cao-noi-len-dieu-gi-179260708100913098.htm