Ý tưởng "tiết học lớn" giáo dục tài chính thông minh cho học sinh tiểu học
Nghiên cứu đồng tiền có tác động đến tư tưởng, tình cảm và hành vi học sinh các cấp, trong đó, học sinh cấp tiểu học cần được giáo dục tài chính dựa trên đặc điểm phát triển nhận thức để có thể tự khám phá bản thân về cách quản lý, chi tiêu cho cá nhân, gia đình và cộng đồng.
BÀI DỰ THI CUỘC THI VIẾT "GIÁO DỤC TÀI CHÍNH THÔNG MINH" CỦA TÁC GIẢ NGUYỄN QUỐC ĐẠT

Tác giả Nguyễn Quốc Đạt và các em có hoàn cảnh đặc biệt. Ảnh tác giả cung cấp
Dù chuyên môn không thuộc ngành giáo dục, song tôi vẫn muốn đóng góp ý tưởng nhỏ nhưng rất đặc biệt, mang nhiều tâm huyết của mình để hòa cùng sự nghiệp chung "trồng người" cao quý.
"Tiết học lớn giáo dục tài chính thông minh cho học sinh tiểu học" là một ý tưởng hoàn toàn mới, chưa từng được áp dụng. Thiết kế nhằm mục đích giáo dục tài chính cho một độ tuổi đặc biệt, mang tính lan tỏa để nhân rộng ra quy mô toàn quốc.
Khi được triển khai thành công sẽ trở thành một hình mẫu, thể hiện sự quan tâm của toàn xã hội chung tay triển khai phương pháp giáo dục sáng tạo, hiệu quả về tài chính thông minh cho học sinh cấp tiểu học.
Thành phần tham gia bao gồm các nhà sư phạm, các chuyên gia pháp lý, tài chính, ngân hàng, truyền thông.
Tất nhiên, đối tượng chính là tất cả các em học sinh tại các trường tiểu học trong phạm vi toàn quốc. Thời gian triển khai ý tưởng ít nhất 1 lần trong mỗi học kỳ học chính khóa và trong kỳ nghỉ hè của các em.
Ý tưởng mong muốn nâng cao hiệu quả giáo dục; phản ánh vai trò của gia đình, đặc biệt là ở xã hội trong việc hình thành thói quen quản lý tài chính (chi tiêu, tiết kiệm, đầu tư, tiêu dùng thông minh…) nâng cao kỹ năng nhận diện rủi ro, sử dụng tài chính số an toàn; trang bị kiến thức để tự bảo vệ mình trên môi trường internet cho học sinh cấp tiểu học.

Tác giả Nguyễn Quốc Đạt và các em nhỏ vùng cao. Ảnh tác giả cung cấp
Nội dung chính của ý tưởng "Tiết học lớn giáo dục tài chính thông minh cho học sinh tiểu học"
Đưa pháp luật tài chính vào nhà trường: Hiệu trưởng trường chủ trì phối hợp mời các Luật gia, Luật sư, Thẩm phán, Công an viên, Kiểm sát viên,… đến phổ biến, tuyên truyền pháp luật về Bộ luật Dân sự, các luật và văn bản dưới luật về tài chính. Kể chuyện một số vụ án hình sự, dân sự, kinh tế tiêu biểu liên quan đến tài chính.
Tất nhiên, các "giáo viên" được thỉnh giảng này phải có tấm lòng đặc biệt yêu trẻ. Tài liệu phải được chọn lọc qua thực tiễn và biên soạn giáo án một cách thật ngắn gọn, súc tích, dễ hiểu phù hợp với lứa tuổi của các em.
Mục đích của hoạt động là để các em làm quen, hiểu biết pháp luật, phòng tránh các vụ lừa đảo về tài chính cả trong thực tế và không gian mạng đang mang tính thời sự.
Hoạt động này mục tiêu hướng đến không chỉ các em mà còn mong muốn các em sẽ trở thành "sứ giả" để tiếp tục tuyên truyền lại cho các bậc phụ huynh của mình khi về gia đình.
Sân khấu hóa và tương tác: Để việc phổ biến, tuyên truyền, giáo dục pháp luật không khô khan, cứng nhắc người tổ chức "tiết học lớn" phối hợp mời chuyên gia văn hóa, Hội đồng Đội hướng dẫn hoặc trực tiếp tham gia sân khấu hóa nội dung tuyên truyền giáo dục tài chính thông minh bằng tiểu phẩm.
Khuyến khích đưa chính các em làm diễn viên để tăng sự gần gũi, dễ tiếp cận đến lứa tuổi của các em hơn. Sau mỗi buổi biểu diễn có giao lưu, tương tác giữa đạo diễn, diễn viên với khán giả, giữa những người tổ chức với các em để đo lường mức độ tiếp thu kiến thức giáo dục về tài chính mà tiểu phẩm đã mang lại.
Thi viết, thi vẽ tranh: Trong tiết học lớn, trực tiếp tổ chức các cuộc thi viết, thi vẽ phù hợp với khả năng của các em về chủ đề tài chính thông minh.
Thông qua bài viết, nét cọ của mình sẽ phản ánh mức độ nhận thức, cũng như ước muốn quản lý, chi tiêu tài chính của các em ra sao để các nhà sư phạm có hướng ra chính sách vĩ mô; uốn nắn những trường hợp cá biệt.
Giải thưởng nhỏ bằng tiền được trao cho tác phẩm thắng giải để xem thái độ, cách ứng xử về tiền của các em. Đôi khi, hành vi của các em lại là bài học cho những người lớn chúng ta.
Làm quen với các phần mềm số quản lý tài chính và tổ chức "Giờ học tình huống"
Chọn những phần mềm quản lý tài chính phù hợp với độ tuổi của các đơn vị có uy tín cung cấp để các em tiếp cận, làm quen dần với việc quản lý số về tài chính.
Mời các chuyên gia giáo dục, tài chính phối hợp tổ chức giờ học tình huống giáo dục tài chính cho học sinh tiểu học hiệu quả thông qua mô hình "Chợ phiên của em".
Cụ thể như kết hợp quy tắc quản lý tiền: Tiết kiệm - Từ thiện - Tiêu dùng. Các em sẽ thực hành trực tiếp qua các gian hàng trải nghiệm, đóng vai người mua - bán và làm ra sản phẩm. Các địa điểm trải nghiệm cụ thể bao gồm:
- Gian hàng Tiết kiệm: Các em được hướng dẫn làm heo đất thủ công từ vật liệu tái chế. Tại đây, giáo viên giải thích về cách "nuôi" heo đất, phân biệt giữa nhu cầu và mong muốn để hình thành tư duy tài chính lành mạnh.
- Gian hàng Từ thiện: Các em tự tay làm các món đồ handmade (vòng tay, thiệp). Sản phẩm sẽ được quyên góp cho gian hàng từ thiện của trường, giúp các em hiểu giá trị của sự chia sẻ và trách nhiệm cộng đồng.
- Gian hàng Tiêu dùng: Sử dụng hệ thống tiền tệ giả định của trường (ví dụ: tiền xu/tiền giấy với mệnh giá nhỏ hoặc thậm chí bằng những chiếc lá). Các em sẽ dùng tiền này để mua sắm các món ăn vặt hoặc văn phòng phẩm, từ đó học cách tính toán ngân sách và cân đối chi tiêu.
Tham quan trụ sở ngân hàng, tổ chức tài chính để được trực tiếp gặp gỡ, giao lưu với các chuyên gia
Thông qua "Tiết học lớn về giáo dục tài chính thông minh cho học sinh tiểu học", chọn ra các em học sinh tiêu biểu được đi tham quan trụ sở ngân hàng, các tổ chức tài chính ở địa phương.
Ở đó, các em sẽ được lãnh đạo của các cơ quan, tổ chức này tiếp đón, được gặp các chuyên gia ngân hàng, tài chính sẵn sàng trả lời thắc mắc, những câu hỏi mà các em đặt ra có liên quan đến lĩnh vực tài chính.
Mục đích của hoạt động này là để các em được tiếp cận, làm quen, hình thành ý thức yêu thích, thậm chí là hướng nghiệp về ngành tài chính, ngân hàng cho các em ngay từ cấp bậc tiểu học.
Tính sáng tạo, tính khả thi, tính bền vững và khả năng nhân rộng
"Tiết học lớn về giáo dục quản lý tài chính thông minh cho học sinh tiểu học" là ý tưởng mới chưa được triển khai. Mỗi tiết học ngoài những yêu cầu cơ bản thì ở mỗi đơn vị tổ chức sẽ sáng tạo, thiết kế riêng về hình thức lẫn nội dung nhằm mang tính đa dạng, phong phú và đặc trưng.
Bằng sự phối hợp chặt chẽ của nhà trường, gia đình, xã hội; sự quyết tâm cao của những người tổ chức thật sự có tâm huyết thì ý tưởng này hoàn toàn mang tính khả thi ở mọi thời điểm và vùng miền.
Ban đầu sẽ tổ chức "tiết học lớn" ở một số trường điểm, nếu được sự ủng hộ ở địa phương và mang lại hiệu quả là nâng cao nhận thức về quản lý tài chính thông minh của đối tượng thụ hưởng thì sẽ tiếp tục duy trì và nhân rộng ra ở tất cả các trường tiểu học trong toàn quốc.
Ý tưởng của tôi mong muốn huy động nhiều tập thể, cá nhân không phân biệt ngành nghề, lĩnh vực hoạt động ngoài giáo dục có trách nhiệm, luôn yêu trẻ, tâm huyết cùng với sự nghiệp "trồng người" của đất nước trong thời đại kỷ nguyên số.

Bài dự thi gửi tới Tạp chí điện tử Công dân và Khuyến học tại địa chỉ email: toasoan@congdankhuyenhoc.vn
Link nội dung: https://congdankhuyenhoc.vn/y-tuong-tiet-hoc-lon-giao-duc-tai-chinh-thong-minh-cho-hoc-sinh-tieu-hoc-179260724152807353.htm