Thái Nguyên - Nơi cội nguồn đi về của những người làm báo cách mạng

Trong hành trình hơn một thế kỷ của nền báo chí cách mạng Việt Nam, có những địa danh không chỉ được nhắc đến bằng tọa độ địa lý, mà còn được ghi dấu như những mốc son lịch sử của nghề báo. Với những người cầm bút cả nước, Thái Nguyên chính là một nơi như thế. 

Lịch sử báo chí cách mạng Việt Nam bắt đầu từ ngày 21/6/1925, khi lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc sáng lập Báo Thanh Niên, đặt nền móng cho dòng báo chí cách mạng của dân tộc. 

Nhưng trong những năm tháng kháng chiến chống thực dân Pháp, Thái Nguyên - trái tim của chiến khu Việt Bắc, đã trở thành nơi nuôi dưỡng, đào tạo, chắp cánh cho đội ngũ những người làm báo cách mạng trong điều kiện gian khổ nhất. 

Từ những ngôi lán tranh đơn sơ giữa đại ngàn ATK, báo chí không chỉ là phương tiện thông tin, mà còn là vũ khí sắc bén trên mặt trận tư tưởng, góp phần cổ vũ toàn dân kháng chiến, kiến quốc.

Nhắc đến Thái Nguyên với báo chí cách mạng là nhắc đến dấu mốc đặc biệt năm 1949, khi theo chỉ đạo của Chủ tịch Hồ Chí Minh, Trường dạy làm báo Huỳnh Thúc Kháng - cơ sở đào tạo báo chí cách mạng đầu tiên của nước ta được khai giảng tại xóm Bờ Rạ, xã Tân Thái, huyện Đại Từ( nay thuộc xã Đại Phúc, tỉnh Thái Nguyên). 

Trong hoàn cảnh chiến tranh ác liệt, giữa thiếu thốn trăm bề, lớp học đặc biệt ấy đã quy tụ 42 học viên là cán bộ tuyên truyền, quân sự, báo chí từ nhiều chiến trường về học tập, rèn luyện. Những bài giảng về cách viết tin, làm xã luận, tổ chức tờ báo… được truyền dạy giữa núi rừng, dưới ánh đèn dầu, nhưng từ đó đã góp phần đặt nền móng cho sự chuyên nghiệp của đội ngũ báo chí cách mạng Việt Nam.

Cũng trên mảnh đất ATK Định Hóa, ngày 21/4/1950, Hội Những người viết báo Việt Nam - tiền thân của Hội Nhà báo Việt Nam chính thức ra đời. Đây không chỉ là dấu mốc quan trọng trong lịch sử tổ chức nghề nghiệp báo chí nước nhà, mà còn khẳng định vai trò đặc biệt của Thái Nguyên như chiếc nôi hội tụ, kết nối và dẫn dắt đội ngũ những người làm báo trong sự nghiệp cách mạng. Từ đó, mảnh đất này trở thành "địa chỉ đỏ" trong tâm thức nhiều thế hệ nhà báo Việt Nam.

Không dừng lại ở đó, trong những năm kháng chiến, Thái Nguyên còn là nơi đặt cơ sở hoạt động của nhiều cơ quan báo chí lớn như Báo Nhân Dân, Báo Quân đội nhân dân, bộ phận của Thông tấn xã Việt Nam, cùng nhiều tờ báo, ấn phẩm văn nghệ, tuyên truyền cách mạng khác. 

Giữa núi rừng Việt Bắc, những bản tin, những tờ báo in trên giấy dó, những dòng chữ được viết dưới ánh đèn dầu đã trở thành vũ khí sắc bén, góp phần cổ vũ toàn dân kháng chiến, kiến quốc. 

Ngòi bút khi ấy không chỉ phản ánh hiện thực, mà trực tiếp tham gia vào cuộc chiến vì độc lập, tự do của dân tộc.Báo chí khi ấy không đứng ngoài cuộc chiến, mà trực tiếp là một phần của cuộc chiến, bằng ngòi bút, bằng hình ảnh, bằng sự dấn thân của những người làm nghề.

Có lẽ bởi vậy mà với giới báo chí cả nước, Thái Nguyên không chỉ là nơi để nhắc nhớ về lịch sử, mà còn là nơi đi về của những người làm báo cách mạng.

Mỗi dịp tháng Tư, tháng Sáu, những đoàn nhà báo từ khắp mọi miền lại về ATK Định Hóa, về Roòng Khoa, về Bờ Rạ, thắp nén hương tri ân các thế hệ đi trước, lắng nghe tiếng rừng như vọng lại câu chuyện của một thời "làm báo trong khói lửa". 

Hành trình "về nguồn" ấy không đơn thuần là hoạt động truyền thống, mà là một cuộc trở về với cội rễ nghề nghiệp, để hiểu rằng nghề báo cách mạng được xây nên bằng lý tưởng, bản lĩnh, trách nhiệm và sự hy sinh.

Trong dòng chảy báo chí hiện đại hôm nay; khi công nghệ số, trí tuệ nhân tạo, mạng xã hội đang làm thay đổi sâu sắc phương thức làm báo, Thái Nguyên vẫn giữ nguyên giá trị biểu tượng của một vùng đất nhắc nhở người làm báo về cốt lõi bất biến của nghề: phụng sự Tổ quốc, phục vụ Nhân dân, bảo vệ sự thật và lan tỏa những giá trị tốt đẹp. 

Những di tích báo chí ở ATK không chỉ là chứng tích lịch sử, mà còn là trường học sống động về đạo đức nghề nghiệp, về lý tưởng báo chí cách mạng trong bối cảnh mới.

Dù công nghệ có thay đổi đến đâu, bản chất của nghề báo cách mạng vẫn không thay đổi - đó là phụng sự Tổ quốc, phục vụ Nhân dân, bảo vệ sự thật và lan tỏa những giá trị tốt đẹp.

Có lẽ vì thế mà trong nhịp sống báo chí hiện đại, người làm báo hôm nay vẫn hướng về Thái Nguyên như hướng về nguồn cội của nghề.

Họ trở về ATK Định Hóa, về Bờ Rạ… về những di tích báo chí giữa đại ngàn Việt Bắc, không chỉ để tri ân các thế hệ đi trước, mà còn để soi lại mình trong những trang sử vẻ vang của nền báo chí cách mạng hơn 100 năm.

Trong dòng chảy của nhịp sống hiện đại, Thái Nguyên vẫn lưu giữ một phần hồn cốt đặc biệt của nền báo chí cách mạng Việt Nam; như một miền ký ức thiêng liêng để những người làm báo mỗi khi trở về với cội nguồn của nghề, với ký ức của những người đi trước… đều thấy mình được tiếp thêm niềm tin, trách nhiệm và cảm hứng nghề nghiệp; với lời nhắc nhở lặng lẽ nhưng sâu sắc về trách nhiệm của ngòi bút.

Link nội dung: https://congdankhuyenhoc.vn/thai-nguyen-noi-coi-nguon-di-ve-cua-nhung-nguoi-lam-bao-cach-mang-179260616215116052.htm